آیا باید سرگیجه‌های ناگهانی را جدی بگیریم؟

آیا باید سرگیجه‌های ناگهانی را جدی گرفت؟

ممکن است سرگیجه‌های ناگهانی شما را نگران کند؛ محققان در زمینه‌های عصب‌شناسی و گوش و حلق و بینی می‌گویند که دلایل بسیاری وجود دارد که می‌تواند شما را به سرگیجه مبتلا کند؛ اما خوشبختانه بسیاری از آن‌ها جزئی هستند و جای نگرانی ندارند.

برای اینکه بدانیم چه موقع سرگیجه‌ها جدی هستند و چه زمانی گذرا و کم‌­اهمیت هستند، ابتدا باید دلایل آن را بشناسیم.

چند علت سرگیجه‌های ناگهانی:

۱) تکان دادن یهویی سر

بیایید با دلایل جزئی­‌تر شروع کنیم. دلایل مختلفی برای سرگیجه وجود دارد که حالت مشترک همه­ آن­‌ها “توهم چرخش” یا همان سرگیجه است. این حالت ناشی از قطع شدن ارتباط گوش با مغز است که منجربه احساس سرگیجه می­‌شود.

سرگیجه وضعیتی خوش­‌خیم، که شایع‌ترین نوع سرگیجه می‌باشد؛ با حملات شدید سرگیجه و بر اثر تغییر وضعیت سر فرد به وجود می­‌آید. این نوع سرگیجه هنگامی ایجاد می­‌شود که سر خود را در جهت خاصی تکان می‌دهید و یا هنگامی­که بر روی تخت دراز می­‌کشید، از یک پهلو به پهلوی دیگر می‌­چرخید. به گفته محققان، اگرچه سرگیجه یک مسأله آزاردهنده است ولی به ندرت به یک موضوع وخیم و خطرناک تبدیل می­‌شود و اکثر مواقع به خصوص در بیماران کم سن و سال­‌تر خود به خود درمان می‌شود.

۲) اختلالات گوش داخلی

آیا باید سرگیجه‌های ناگهانی را جدی بگیریم؟

گاهی سرگیجه‌­ها زمانی اتفاق می‌افتند که سیگنال­‌های دریافتی از گوش داخلی به دلیل اختلالات آن با سیگنال­‌های دریافتی چشم و اعصاب شما مطابقت نداشته باشد. سرگیجه همان پاسخی است که مغز شما برای حل و فصل این سردرگمی می­‌دهد. همانطور که در مورد آن صحبت کردیم، سرگیجه ممکن است بر اثر حرکت خیلی سریع اتفاق بیفتد؛ اما مشکلات دیگری در گوش داخلی ممکن است به وجود بیاید که باعث سرگیجه شدیدتر یا مداوم می­‌شوند.

به ­گفته محققان، اولین احتمال، عفونت عصب دهلیزی است که باعث التهاب گوش داخلی شده و علائمی چون سرگیجه، عدم تعادل، گیجی و منگی را در پی دارد و معمولاً این بیماری بین ۳ تا ۴ هفته بهبود می‌یابد و گاهی اوقات تا ۶ ماه نیز به طول می‌انجامد.

هنگامی که این عصب از طریق عفونت ملتهب می­‌شود، می‌­تواند باعث یک سرگیجه جدی یا احساس لرزش شود. اگر علاوه بر سرگیجه دچار کم‌شنوایی ناگهانی نیز هستید، ممکن است عفونت دیگری به نام لابیرنتیت (Laberintitis) داشته باشید. لابیرنتیت نوعی اختلال مزمن در گوش درونی است که باعث ایجاد ناراحتی و تورم در گوش درونی می‌شود.

طبق تحقیقات انجام شده، احتمال دیگر آن بیماری منییر (Meniere) است؛ که شامل تجمع بیش از حد مایعات در گوش داخلی شما است. سرگیجه مربوط به بیماری منییر ناگهان شروع می­‌شود و تا چند ساعت ادامه دارد. همچنین ممکن است دچار کم شنوایی زودگذر شوید، گوش‌هایتان زنگ بزند یا احساس کنید گوش­‌های شما گرفته است.

۳) داشتن میگرن

اگر سرگیجه شما طوری است که احساس می­‌کنید که سر شما در حال چرخش است (نه اتاق)، این بدان معنی است که شما بدون اینکه خودتان بدانید میگرن دارید.  برخی از مردم نمی­‌دانند که سردردهایشان اگر همراه با مشاهده پر­پر زدن نور یا هاله­‌ها نبود، علت آن میگرن است، هرچند این علائم همیشه کافی نیستند. میگرن شما حتی ممکن است به دلیل یک اختلال گوش داخلی باشد همان­طور که در بالا به آن اشاره کردیم، می­‌تواند میگرن دهلیزی باشد.

۴) کم آبی

احتمالاً متوجه شده‌­اید که وقتی به اندازه کافی آب نمی­‌نوشید، حال خوبی ندارید. دلیل آن این است که وقتی بیشتر از میزان نیاز خود آب نمی­‌نوشید، بدن شما آب کافی برای انجام وظایف عادی خود ندارد. به خصوص در فصل تابستان که مردم فراموش می­‌کنند باید آب بیشتری بنوشند. حتما لازم نیست عرق کنید تا آب بدنتان کم شود. خود سرگیجه، یکی از علایم شایع کم آبی بدن است.

۵) ورزش­‌های ­سنگین

آیا باید سرگیجه‌های ناگهانی را جدی بگیریم؟

ورزش کردن بدون مصرف مایعات، روشی آسان برای کم شدن آب بدن است،  بنابراین توجه به آن ضرری ندارد. شاید این مسأله، مسأله بزرگی به نظر نرسد، اما اگر در حین انجام فعالیت­‌های بدنی مرتباً همچین حسی دارید، بیشتر روی آب­رسانی بدن خود تمرکز کنید تا ببینید که این مشکل متوقف می­‌شود یا خیر. سرگیجه در باشگاه، یا هنگام دویدن می­‌تواند منجربه زمین خوردن و آسیب­‌های جدی به شما شود. اگرچه این مورد نادر است،  اما ورزش شدیدی که باعث می‌شود نفس­ نفس بزنید، باعث تنفس سریع و افت سطح دی‌اکسید کربن در خون می­‌شود که منجربه سرگیجه خواهد شد.

۶) مصرف برخی داروها

داروهای زیادی وجود دارد که می‌­تواند باعث سرگیجه شوند، به عنوان مثال، داروهای ضد تشنج، داروهای ضدافسردگی و آرام بخش­‌ها که همه به عنوان یک عارضه سرگیجه­‌ساز، شناخته شده­‌اند. فشار خون بیش از حد پایین نیز می‌تواند منجربه سرگیجه شود، بنابراین داروهای کاهش فشار خون می­‌توانند باعث سرگیجه شوند. اگر شک دارید، عوارض جانبی داروهایی را که مصرف می­‌کنید را بررسی کنید.

۷) گردش خون ضعیف

ما می­‌دانیم که فعالیت خون ما می­‌تواند به روش­‌های جزیی باعث احساس سرگیجه شود. به عنوان مثال، ایستادن یا نشستن خیلی سریع می­‌تواند باعث افت کوتاه فشار خون سیستولیک (Systolic Blood Pressure) شما شود که منجر‌به کمی سرگیجه خواهد شد. همچنین به همین دلیل است که هنگام تزریق خون دچار کمی سرگیجه می‌­شوید. کاهش حجم خون می­‌تواند باعث شود جریان کافی خون به مغز شما نرسد.

طبق گفته­‌های محققان، اگر قلب شما به دلیل فشار خون پایین یا گردش خون ضعیف، به اندازه کافی خون به مغز شما وارد نکند، احساس سرگیجه می­‌کنید. شرایطی مانند کاردیومیوپاتی(Cardiomyopathy) یا بیماری ماهیچه قلب، حمله قلبی و آریتمی قلبی (آریتمی زمانی اتفاق می‌افتد که سیگنال‌های الکتریکی که ضربان قلب را هماهنگ می‌کنند، به درستی به قلب نرسند و درست کار نکنند.) همگی به همین دلیل می‌توانند باعث ایجاد احساس سرگیجه شوند.

۸) اضطراب یا استرس

آیا باید سرگیجه‌های ناگهانی را جدی بگیریم؟

استرس اگرچه مستقیماً با سرگیجه مرتبط نیست، ولی برخی از اختلالات اضطرابی مانند اختلال هراس می‌توانند باعث ایجاد بی‌حسی و احساس سستی شوند که می‌توانند منجربه احساس بدی مانند سرگیجه شوند. اگر مطمئن نیستید که  اختلال اضطراب دارید، می­‌توانید این علائم را بررسی کنید و به پزشک مراجعه کنید تا ببینید آیا علت سرگیجه شما این است یا خیر.

۱) کم ­خونی

کم­ خونی، وضعیتی است که شما به اندازه کافی گلبول قرمز سالم برای حمل اکسیژن در بدن خود ندارید، در نتیجه احساس خستگی و ضعف می‌کنید. سرگیجه یکی­ دیگر از علائم شایع آن است. علل بسیاری برای کم خونی وجود دارد که شایع­‌ترین آن‌ها کمبود آهن است.

۲) پایین بودن قند خون

هیپوگلیسمی (قند خون پایین) نوعی بیماری در افراد مبتلا به دیابت است که از انسولین استفاده می­‌کنند و می­‌تواند باعث ایجاد احساس سرگیجه شود. درست همانند زمانی که خیلی سریع از جایتان بلند می­‌شوید. ممکن است شما همراه با سرگیجه، عرق کردن و اضطراب را نیز تجربه کنید.

۳) ضربه به سر

محققان در زمینه گوش و حلق و بینی و اعصاب، می­‌گویند که می­توانید پس از یک ضربه مغزی، حالت سرگیجه را تجربه کنید. اگر به سرتان ضربه خورده و چکاپ مغز انجام نداده­‌اید و هر از گاهی احساس می‌کنید که سر شما کمی گیج می‌رود، بهتر است که آن را بیشتر جدی بگیرید.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید؟

برخی از مشکلات سرگیجه که باید آن‌ها را جدی گرفت:

۱) سرگیجه­‌های مداوم

آیا باید سرگیجه‌های ناگهانی را جدی بگیریم؟

در بسیاری از مواقع، سرگیجه خیلی سریع رفع می­‌شود و یا کلا از بین می­‌رود (مانند نوشیدن آب هنگام کم آبی بدن). اما اگر سرگیجه­‌تان خوب نشد، می­‌تواند علت آن چیز دیگری باشد. سرگیجه مداوم یا طولانی مدت، اغلب نشانه یک بیماری جدی­‌تر مربوط به گوش یا میگرن است.

۲) داشتن سرگیجه شدید به طوری که نتوانید کارهای روزمره خود را انجام دهید.

حتی اگر فقط یک بار این اتفاق برایتان بیفتد و سریع هم خوب شود. در هر صورت اگر سرگیجه شما خیلی شدید باشد، بهتر است به پزشک مراجعه کنید. دلیل آن نه تنها می‌تواند بیماری­‌های دیگر باشد، بلکه شما را تحت خطر مجروح شدن می­‌اندازد.

۳) تجربه علائمی مانند بی­‌حسی، ضعف، مشکلات گفتار یا بینایی

سرگیجه در واقع می­‌تواند از علایم سکته باشد. اگر احساس خستگی شدید دارید که به طور ناگهانی به شما دست می­‌دهد و همچنین علائم سکته مغزی را هم­زمان احساس می‌کنید (به عنوان مثال ضعف به ویژه در یک طرف بدن، سردرد شدید ناگهانی یا مشکل در صحبت کردن، دیدن یا پیاده­‌روی)، شما باید به یک پزشک مراجعه کنید تا آن را درمان کند.

برخی از بیماری­‌های عصبی دیگر (مانند مولتیپل اسکلروز یا ام اس: یک بیماری اختلال در میلین سیستم عصبی مرکزی بوده که شامل مغز و عصب نخاعی می‌شود. غلاف میلین یک لایه خارجی محافظت کننده است که سلول­‌های عصبی را احاطه کرده و به ضربه­‌های ناگهانی اجازه انتقال می­‌دهد) نیز می­‌توانند علائم مشابهی ایجاد کنند، بنابراین اگر نگران سرگیجه هستید، مراجعه به پزشک ضرری ندارد.

دیدگاه شما

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.